دسته بندی انواع کابل بر اساس نوع کارکرد

از کابل‌ها‌ عموما بر اساس نوع و کاربرد مورد انتظار از انها ، برای انتقال محتوا شامل انواع جریان الکتریسیته ، انواع سیگنال الکتریکی و نوری و … استفاده می‌شود. بر همین اساس، انواع کابل را بر اساس آنچه انتقال می‌دهند می‌توان به سه دسته کلی تقسیم کرد:

انتقال الکتریسیته (نیرو):

برای انتقال الکتریسیته می‌توان از انواع کابل های LV، MV، HV و EHV استفاده کرد.

انتقال سیگنال:

کابل‌های مخابراتی، کابل‌های شبکه و کابل‌های کواکسیال و نوری انواع کابل هایی هستند که برای انتقال سیگنال‌های مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرند.

به کابل کواکسیال، کابل هم محور نیز می‌گویند. این کابل وظیفه انتقال سیگنال‌ها و داده‌های صوتی و تصویری را در فواصل مختلف بر عهده دارد.

درون کابل کواکسیال یک رشته مفتول مسی یا آلومینیومی وجود دارد که توسط یک عایق پلیمری پوشانده شده است. دور عایق پلیمری نیز با یک لایه اسکرین احاطه شده است. اسکرین یک لایه‌ي مس بافت شده است که برای جلوگیری از ورود نویز (محافظت الکتریکی) به کار می‌رود.

این نوع کابل‌ از سال ۱۹۳۶ برای انتقال سیگنال در مکان‌های مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد و بر حسب مقدار امپدانس دارای انواع مختلفی است. کابل آنتن نوعی کابل کواکسیال ۷۵ اهمی است که برای انتقال سیگنال‌های صوتی و تصویری از آنتن به گیرنده تلویزیون مورد استفاده قرار می‌گیرد.

درباره‌ی انواع کابل های مخابراتی و کابل‌ها شبکه در ادامه توضیحاتی ارائه خواهد شد.

انتقال نور:

به این نوع کابل‌، کابل نوری می‌گویند. یک کابل نوری از یک یا چند فیبر نوری تشکیل شده است. فیبر نوری رشته‌ای سیم مانند از جنس شیشه(سیلیکون)یا پلاستیک است که نور از یک طرف آن وارد شده و پس از طی مسافت‌های طولانی(بر اساس کیفیت کابل و نوع مصرف) از سمت دیگر خارج می‌شود.

کاربرد اصلی کابل نوری در صنعت مخابرات می باشد. این نوع کابل، بر خلاف کابل مسی، دارای پهنای باند فوق‌العاده بالایی است که با پیشرفت وسایل انتقال و مبدل ها و افزایش کیفیت ساخت تار های نوری  تا 100 گیگابیت بر ثانیه هم می‌رسد. همچنین سرعت انتقال اطلاعات در فیبر نوری، در مقایسه با امواج مخابراتی، بسیار بالاتر می باشد.

دو نوع کابل نوری بجهت ساختار داخلی Single mode ) و Multimode ) و همچنین  بجهت نوع عایق  و کاربرد نیز دو نوع کابل Outdoor  و کابل Indoor  وجود دارند.

کابل نوری outdoor که دارای روکشی از جنس PE  به رنگ مشکی است و برای مصارف مختلف و ایجاد ارتباطات در فضای خارج از ساختمان‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. کابل نوری indoor دارای روکشی زرد یا نارنجی رنگ از جنس PVC است و درون فضاهای ساختمانی کاربرد دارد.

کابل تلفن:

انواع کابل های مخابراتی برای انتقال سیگنال‌های آنالوگ و دیجیتال در شبکه‌های مختلف مخابراتی مورد استفاده قرار می‌گیرند. این کابل‌ها به دو نوع تقسیم ‌می‌شوند:

1- کابل مخابراتی مسی 2- کابل مخابراتی نوری.

کابل مخابراتی مسی دارای هادی مفتولی از جنس مس می‌باشد. قطر سطح مقطع هادی این نوع کابل دارای سه اندازه  ۰.۴ میلی‌متر (معروف به صفر چهار)، ۰.۵ میلی‌متر (صفر پنج) و ۰.۶ میلی‌متر (صفر شش) است. لازم است بدانید که قطر سطح مقطع رشته‌ها، رابطه مستقیمی با قدرت انتقال سیگنال توسط آن‌ها دارد. هر چه سطح مقطع رشته‌ای بزرگتر باشد، آن رشته از قدرت بیشتری برای انتقال بدون نویز سیگنال‌ها برخوردار است. لذا بهتر است در مسافت‌های طولانی، برای پیشگیری از افت سیگنال، از بالاترین سطح مقطع استفاده شود.

کابل‌های تلفن از نظر تعداد رشته‌ها دارای تنوع زیادی هستند. به طور کلی رشته‌های موجود در کابل‌های مخابراتی در دو گروه رنگی تقسیم می‌شوند. رنگ‌های اصلی شامل سفید، مشکی، قرمز، زرد و بنفش است و آبی، سبز، نارنجی، قهوه‌ای و طوسی رنگ‌های فرعی را تشکیل می‌دهند. از ترکیب هر رنگ اصلی با یک رنگ فرعی، یک زوج تشکیل می‌شود. بدین ترتیب هر رنگ اصلی قادر به ایجاد ۵ زوج مختلف است و مجموعا از ترکیب ۵ رنگ اصلی با ۵ رنگ فرعی، ۲۵ زوج تشکیل می‌شود.

کابل‌های تلفن بر اساس تعداد رشته های موجود در آن‌ها به انواع زیر تقسیم می‌شوند:

۱ زوج – ۲ زوج – ۴ زوج – ۶ زوج – ۱۰ زوج – ۱۵ زوج – ۲۰ زوج – ۲۵ زوج – ۳۲ زوج – ۵۰ زوج – ۱۰۰ زوج و ۲۰۰ زوج

ممکن است این سوال برای شما پیش بیاید که ترکیب رنگی آن دسته از کابل‌ها که بیشتر از ۲۵ زوج رشته دارند (که عموما جهت ارتباط بین مراکز مخابراتی و یا جهت اتصال بسمت مصرف کننده از کابل های با زوج بالا استفاده می شود) چگونه است. در پاسخ به این سوال باید گفت که بعد از کامل شدن هر ۲۵ زوج، دور آن‌ها یک نوار پیچیده شده ودسته های ۲۵ زوجی بعدی با همان ترکیب‌های رنگی تشکیل می‌شوند.

انواع کابل تلفن:

کابل‌های تلفن را از نظر محل استفاده به دو نوع زمینی و هوایی تقسیم می‌کنند. کابل‌ تلفن هوایی دارای روکش مشکی رنگی است که در برابر بارندگی و تابش آفتاب مقاوم است. این نوع کابل خشک‌تر بوده و در مقایسه با نوع زمینی شکننده‌تر است. کابل تلفن زمینی طوسی رنگ بوده و انعطاف پذیری بهتری دارد. از این کابل برای کابل‌کشی در زیر زمین و یا درون ساختمان (ازدرون لوله) استفاده می‌شود.

کابل XLPE کابلی است که از نوعی عایق یا روکش به نامXLPE ساخته شده و به دلیل خواص شیمیایی و فیزیکی خوبی که دارد، به فراوانی کاربرد دارد. مولکول‌های پلی‌اتیلن موجود در این کابل ساختاری ضربدری دارند، بنابراین با توجه به قابلیت‌های خوب آن مناسب استفاده برای انواع محیط‌ها شده است. این نوع کابل‌ها توان تحمل ولتاژ ۶۰۰ ولت تا ۱۳۰ کیلووات را دارند، با این وجود در انواع فشار ضعیف، فشار متوسط و فشار قوی تهیه می‌شوند. از جمله تفاوت کابل xlpe و pvc مقاومت بیشتر و طول عمر بیشتر کابل XLPE نسبت به کابل pvc است.